Sağlık Bakanlığı, bu yıl sigara bırakma polikliniklerinde 356 bin kişiye hizmet sunulduğunu ve hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşıldığını bildirdi.
Tütün bağımlılığı ile mücadele hız kesmeden devam ediyor.
Sigara ile mücadele her alanda sürerken Türkiye, "dumansız" bir hava sahası için yeni önlemler almaya hazırlanıyor.
SİGARAYLA MÜCADELEDE SON DURUM
Sağlık Bakanlığı, '1-30 Kasım Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı' dolayısıyla yapılan yazılı açıklamada, Türkiye'de yılda yaklaşık 34 bin kişiye tanısı konulan akciğer kanserinin erkeklerde en sık görülen kanser türleri arasında ilk, kadınlarda ise dördüncü sırada yer aldığı belirtildi.
Akciğer kanserinin en önemli ve önlenebilir risk faktörünün, tütün ile tütün ürünlerinin kullanımı olduğu kaydedilen açıklamada, elektronik sigaralar da dahil olmak üzere tütün ve tütün ürünlerinin kullanımının akciğer kanseri vakalarının yaklaşık yüzde 80-90'ına sebep olduğu vurgulandı.
Açıklamada, söz konusu kanserden korunmanın en etkili yolunun tütün ve tütün ürünlerinden uzak durmak olduğuna dikkati çekilerek, "Bu doğrultuda, sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlar için Türkiye genelinde 1910'dan fazla sigara bırakma polikliniği faaliyet göstermektedir. Bu kapsamda ise 2026'da 356 bin vatandaşımıza hizmet sunularak, bir yıl içerisinde polikliniklerden hizmet alan kişi sayısında tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşılmıştır." ifadeleri kullanıldı.
1 MİLYON 500 BİNDEN FAZLA KİŞİYE ÜCRETSİZ İLAÇ DESTEĞİ SAĞLANDI
Uzaktan sağlık hizmetleri kapsamında, sigara bırakma polikliniklerinin 380'den fazla çevrim içi poliklinikle de hizmet verdiğine işaret edilen açıklamada, 7/24 danışmanlık ve motivasyon desteği verilen ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı üzerinden ise 2025'ten bu yana 670 bine yakın çağrının cevaplandığı vurgulandı.
Açıklamada, sigara bırakma sürecinde uygun bulunan kişilere ücretsiz ilaç desteği sağlandığı aktarılarak, 2015'ten bu yana sigara bırakma polikliniklerinde 1 milyon 500 binden fazla kişinin bu uygulamadan yararlandığı kaydedildi.
Dumansız hava sahası ihlallerine yönelik denetimlerin, 81 ilde yetkilendirilen kamu görevlilerinden oluşan ekipler tarafından 7 gün 24 saat esasına göre yürütüldüğü ifade edilen açıklamada, ALO 184 SABİM Tütün İhbar Hattı'na iletilen ihbarlar ve Yeşil Dedektör mobil uygulaması üzerinden yapılan bildirimler doğrultusunda da gerekli denetimlerin Bakanlıkça gerçekleştirildiğinin altı çizildi.
BUGÜNE KADAR OLAN SÜREÇ
19 Ocak 2008 tarihinde yayımlanan 5727 sayılı Kanun ile evler hariç tüm kapalı alanlarda, tütün mamulleri tüketimi yasaklandı.
2009 yılı Temmuz ayında tam olarak yürürlüğe giren yasa ile Türkiye, dumansız hava sahasına giren 3. Avrupa ülkesi oldu.
2013 yılında taşıtların içinde de sigara tüketimi yasaklandı.
5 Aralık 2019 tarihinde, tütün mamullerinde düz ve standart paket uygulamasına geçildi.
5 Ocak 2020 itibarı ile sadece yeni standart paketlerin satışı yapılabiliyor.
SİGARAYI BIRAKMAK İÇİN NE YAPABİLİRSİN?
Öte yandan sigaraya zam gelmesinin ardından tütün bağımlılığından kurtulmanın yolları araştırılmaya başlandı.
İçerisinde 4 binden fazla kimyasal madde bulunduran sigaranın, e-sigaranın, nargilenin, piponun, ısıtılmış tütün ürünlerinin içilmesi veya dumanlarının solunması, zamanla kişide psikolojik ve fiziksel bağımlılık oluşturur.
Önüne geçilebilir en önemli ölüm sebeplerinden biri olan bu tütün ürünlerinin içerisinde yer alan ve bağımlılık yapan mad1de nikotindir.
Tütün bağımlılığı; beyinin yapısını ve fonksiyonlarını kalıcı olarak değiştiren ve kişinin önüne geçemediği tekrarlayan tütün kullanımına neden olan bir beyin hastalığıdır.
Tütün bağımlılığı kişide önemli fiziksel ve ruhsal sağlık sorunlarına yol açmakta ve tütün bağımlılığının mutlaka tedavi edilmesi gerekmektedir.
BIRAKIRKEN NELER YAŞANIR?
Tütün kullanmayı bırakırken kişilerin karşılaşabileceği bazı fiziksel ve psikolojik sorunlar görülebilir.
Tütün içmenin bırakıldığı ilk günlerde baş ağrısı yaşanabilmektedir. Ağızda kuruluk veya metalik bir tat hissedilebilir.
Bu bedenin tütünden arınma döneminde gösterdiği belirtilerdendir. Kaygı, huzursuzluk, sinirlilik, kalp atımında azalma, odaklanma güçlüğü, iştah artışı ve kilo alımı, terleme, stres ve tütün aşermesi gibi durumlar yaşanır.
Kişiler, kendilerini rahatsız edebilecek fiziksel ve psikolojik belirtilere hazırlıklı olmalıdır.
Ancak bu durumun normal ve geçici bir durum olduğu bilinmelidir.
YAPILMASI GEREKENLER
İşte sigarayı bırakmak isteyen tiryakilerin yapması gerekenler:
KARAR VERİN
- Sigarayı bırakma konusunda kararlı olmalısınız. Bu, motivasyonunuzun temelidir.
DESTEK GRUBU VEYA PROFESYONEL YARDIM
- Sigarayı bırakmak için destek gruplarına katılabilirsiniz.
- Doktorunuzdan veya bir uzmandan profesyonel yardım alabilirsiniz.
NİKOTİN DEĞİŞTİRME TEDAVİSİ (NDT)
- Nikotin sakızı, nikotin bandı veya nikotin spreyi gibi ürünlerle nikotin alımını azaltabilirsiniz.
İLAÇLAR
- Bupropion veya vareniklin gibi reçeteyle verilen ilaçlar sigarayı bırakma sürecinizi kolaylaştırabilir.
MOTİVASYON VE HEDEFLER
- Neden sigarayı bırakmak istediğinizi net bir şekilde belirleyin.
- Bırakma tarihini planlayın ve bu tarihe odaklanın.
TETİKLEYİCİLERİ TANIMLAMA
- Sigara içme alışkanlığını tetikleyen durumları ve hisleri belirleyin.
- Bu tetikleyicileri önlemek veya başka bir şeyle değiştirmek için stratejiler geliştirin.
DESTEK SİSTEMİ
- Aileniz, arkadaşlarınız veya sevdiklerinizden destek isteyin ve onlardan sigarayı bırakma sürecinizde sizi desteklemelerini isteyin.
STRES YÖNETİMİ
- Alternatif stres yönetimi teknikleri, yoga, meditasyon veya derin nefes alma gibi aktiviteleri deneyin.
EGZERSİZ
- Düzenli egzersiz, hem fiziksel hem de psikolojik olarak yardımcı olabilir.
SAĞLIKLI BESLENME
- Sağlıklı bir diyet, sigarayı bırakma sürecinizi destekler.
SİGARA İÇİLMEYEN ORTAMLARI SEÇİN
- Sigara içilmeyen alanlarda zaman geçirmeye çalışın.
GERİ DÖNÜŞLERE HAZIR OLUN
- İlk denemeniz başarısız olursa endişelenmeyin. Birçok kişi, birden fazla deneme yapar.
KENDİNİZİ ÖDÜLLENDİRİN
- Bırakma hedeflerinizi başarıldığında ödüllendirin.
GELECEKTEKİ FAYDALARI GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURUN
- Sigarayı bırakmanın uzun vadeli sağlık faydalarını düşünün.
İYİMSER OLUN
- Olumsuz düşünceler yerine pozitif ve iyimser bir yaklaşım benimseyin.