Sağlık sisteminde tedavi odaklı sistemden 'önleyici' modele geçiliyor. Sağlık Bakanlığı bu kapsamda 'Sağlıklı Hayata Katkı Fonu' kuracak. Fonun gelir kaynağını başta sigara olmak üzere zararlı tüketime uygulanan yaptırımlar oluşturacak. Elde edilecek gelirler kronik hastalıkların azaltılmasına ilişkin projelerde kullanılacak.
Sağlık politikalarında yeni bir sisteme geçiliyor. Sağlık Bakanlığı, son dönemde önemi artan 'önleyici sağlık' konusunda yeni bir projeyi hayata geçirmeye hazırlanıyor. Hazırlanan 9 maddelik kanun teklifi taslağıyla, 'Sağlıklı Hayata Katkı Fonu' isimli yeni bir finansman mekanizması oluşturulacak. Söz konusu fonun temel amacı ise toplum sağlığını korumaya yönelik projelere kaynak sağlamak.
TEDAVİ ODAKLI SİSTEMDEN ÖNLEYİCİ MODELE
Türkiye Gazetesi'nden Esma Altın'ın haberine göre; taslak düzenleme, sağlık sisteminde önemli bir paradigma değişimine işaret ediyor. Mevcut yapıda ağırlıklı olarak hastalık oluştuktan sonra devreye giren tedavi hizmetleri öne çıkarken, yeni modelde riskleri azaltmaya yönelik politikalar önceliklendiriliyor.
Bu kapsamda, özellikle kronik hastalıkların artışı ve sağlık harcamalarının yükselmesi, düzenlemenin arkasındaki temel gerekçeler arasında gösteriliyor. Obezite, diyabet ve kalp-damar hastalıkları gibi büyük ölçüde önlenebilir sağlık sorunlarının, sistem üzerindeki yükü artırdığına dikkat çekiliyor.
GELİR KAYNAĞI: ZARARLI TÜKETİM YAPTIRIMLARI
Yeni modelin en dikkat çekici yönlerinden biri, finansman yapısı. Taslağa göre fonun gelirleri; tütün ürünleri başta olmak üzere sağlığa zararlı tüketim kalemlerinden elde edilecek paylar, çeşitli katkı payları ve idari yaptırımlardan sağlanacak.
Bu şekilde, “zararlı tüketimden elde edilen gelirin, toplum sağlığına aktarılması” modeli kurulacak. Böylece hem risk oluşturan alışkanlıkların azaltılması hem de bu alışkanlıklardan kaynaklı sağlık maliyetlerinin dengelenmesi hedefleniyor.
FONUN ÖNCELİKLİ HARCAMA ALANLARI BELLİ OLDU
Fon kaynaklarının kullanımında öncelik, tedavi edici değil önleyici sağlık politikalarına verilecek. Buna göre: halk sağlığı kampanyaları, erken teşhis ve tarama programları, sağlıklı hayat merkezleri, eğitim ve farkındalık projeleri desteklenecek.
MERKEZİ YÖNETİM VE DENETİM
Fonun yönetiminin kamu otoritesi tarafından yürütülmesi, harcamaların ise belirli kriterler çerçevesinde denetlenmesi öngörülüyor. Böylece kaynakların doğrudan toplum sağlığına katkı sağlayacak alanlara yönlendirilmesi amaçlanıyor.